Psychoterapeuta pomaga w poznaniu samego siebie

Ludzie od dawna chcą lepiej zrozumieć swoją naturę i przyczyny swych zachowań, postaw, dążeń. Wiele jest metod, by zgłębić samego siebie. Każdy powinien pracować nad własną drogą odkrywania swego wnętrza i jest to zadanie na całe życie.  A dorobek psychologii jak również powiązanej z nią psychoterapii może pomóc nam w zwiększeniu znajomości własnej psychiki. Rola psychoterapii w poznaniu siebie

Psychologia od czasu swojego oficjalnego zaistnienia, tj. od roku 1879, przeszła długą drogę i rozwinęła się jako nauka. Istnieje wiele gałęzi w psychologii, jednak niemal we wszystkich z nich jest ona nauką o zachowaniu. Te gałęzie psychologii, które nie są zorientowane czysto behawioralnie, stawiając ma maksimum obiektywizmu, interesują się także przyczynami określonego zachowania, a także stanu emocjonalnego, nastroju, sposobu decydowania itp. Zatem dobry diagnosta może pomóc nam w zrozumieniu szerszego i głębszego kontekstu naszego sposobu funkcjonowania, w tym zachowania.

Mówiąc o pomocy ze strony psychologii, mamy na myśli dorobek psychologii akademickiej i klinicznej. Nie można pójść na skróty i wypełnić gazetowego „psychotestu”, by wiedzieć, czy ma się depresję ani przeczytać książki o psychopatologii. Ci, którzy tak postępują, wpadają w pułapkę przypominającą rodzaj hipochondrii. Polega ona na tym, że czytając zestaw objawów danego zaburzenia, zaczynamy coraz bardziej podejrzewać siebie, że zapadliśmy na tę dolegliwość. I tak nasze samopoczucie pogarsza się jeszcze bardziej. Albo przeciwnie: czujemy się lepiej, bo wydaje się nam już, że teraz to znamy samych siebie. „Jestem introwertykiem – teraz już wszystko rozumiem!”

Są to niewłaściwe dobre sposoby na poznanie siebie przede wszystkim z tego powodu, że nikt nie jest w stanie trafnie zdiagnozować siebie samodzielnie. Nie potrafimy obiektywnie odnieść się do własnych spostrzeżeń i wniosków. Skłonni jesteśmy pochopnie uważać je za słuszne. Wszystkie je należy dopiero zbadać z kimś innym, kto pomoże nam je nie tyle zobiektywizować (bo sam nie jest obiektywny), co przedyskutować w innej perspektywie. Nie należy ich jednak przekreślać, pod warunkiem, że nie są to jedyne drogi zgłębiania samego siebie.

Dwa podstawowe sposoby pracy psychologa to diagnoza testami psychometrycznymi oraz rozmowa i obserwacja. Nie chodzi tu oczywiście o zdystansowaną postawę obserwatora, tylko uczestniczenie w żywej relacji. Ta pierwsza wyzwoliłaby prawdopodobnie nastawienie obronne.

O ile diagnosta – psycholog podchodzi do badanego z pewnym dystansem, dąży do względnej obiektywności i rzetelności wyników badanie, o tyle nieco inne jej poznanie siebie w psychoterapii. Obiektywność nie jest celem psychoterapeuty; dąży on do zrozumienia pacjenta w jego subiektywnym i niepowtarzalnym świecie oraz przekazania mu tego rozumienia. Psychoterapia sprzyja poznaniu, uświadomieniu i lepszym zintegrowaniu wewnętrznych potrzeb, dążeń i wzorów działania. Niekiedy w powiązaniu przeszłości z teraźniejszością. W odkryciu związków między czuciem, myślami, ciałem, wspomnieniami.

Psychoterapeuta różnymi pytaniami i komentarzami może pomóc zobaczyć siebie z innej strony i zrozumieć w innych niż do tej pory kategoriach. Np. to, co wydawało się wyłącznie problemem czy ograniczeniem może w innym świetle ukazać swoją ważną funkcję. Opiera się to na założeniu, że także w psychice nie ma przypadków i nawet nie lubiana przez siebie cecha czy objaw może mieć pozytywne znaczenie. Jest to założenie powszechne w wielu metodach psychoterapii. Często spotykanym przykładem może być brak pracy. Społecznie napiętnowany, sugeruje człowiekowi, że powinien znaleźć pracę i przezwyciężyć brak wiary w siebie lub lenistwo. Tym czasem brak pracy może wynikać np. z nieuświadomionej w pełni potrzeby regeneracji swoich zasobów, zmiany zajęcia, uniknięcia bycia w instrumentalnej roli. Zwłaszcza psychoterapia pomaga zobaczyć, dlaczego nie mam tego, czego chcę, czyli koncentruje się na głębszym tle, przyczynach.

Pamiętajmy także, że poznawanie siebie to proces, który trwa całe życie. Jeśli odkryjemy siebie dziś, nie znaczy, że tacy sami będziemy jutro, za miesiąc czy za rok. Wiedzę o sobie trzeba aktualizować, ponieważ z biegiem doświadczeń życiowych zmieniamy się. Stary, nieaktualny obraz siebie jest jak stara mapa: pokazuje tylko część obszaru naszej osobowości, przez co trudniej się poruszać w świecie międzyludzkich relacji.

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s